| Ders Adı | İçerik Bilgileri |
1 | Modern Tarih Yazımı ve Etik | Bu derste 19. yüzyıldan başlayarak modern tarihçiliğin doğuşu, Leopold von Ranke’nin modern tarihçiliğe katkıları, Annales okulu, tarih ve teori, tarih araştırmalarında kullanılan birincil ve ikincil kaynaklar, belge çözümleme ve tarih yazma, tarihsel araştırmanın amacı, Immanuel Kant’ın ahlâk anlayışı, bilimsel ve etik kurallar çerçevesinde bilgi üretimi gibi konular üzerinde durulacaktır. |
2 | Hitit Edebiyatı | Hitit edebiyatının temel özellikleri ve Hitit Edebiyatı ile Yakın Doğu’dakiler arasındaki kültürel etkileşim bu konudaki kronolojik devamlılık bu ders kapsamında işlenecek konuların başında gelmektedir. Ayrıca Hitit Edebiyatı kapsamında üretilmiş olan destanlar, efsaneler, dini metinler, çeşitli dualar ve diğer edebi metinlerin Babil ve Sümer metinleriyle karşılaştırması yapılacaktır. Bu ders kapsamında öğrenciler Hitit ve diğer eskiçağ uygarlıklarının edebiyatına aşinalık kazanması sağlanacaktır. |
3 | Osmanlı Toplumunda İslamiyet | Osmanlı toplumunun sosyal ve kültürel yapısına, inanç ve zihin dünyasına yön veren dini hareketler üzerinde durulacaktır. Osmanlı toplumunun gündelik yaşamında etkin bir rol oynayan dini grupların zamanla geçirdikleri değişim ve gelişim süreçleri ele alınacaktır. Bu ders sayesinde Osmanlı toplumunda İslam anlayışı ve bu anlayışa etki eden dini akımlar ve tarihi şahsiyetler hakkında bilgi sahibi olunması düşünülmektedir. |
4 | Osmanlı İmparatorluğunda Din ve İdeoloji | Osmanlıların bir aşiret yapılanmasından merkezi büyük bir imparatorluğa dönüşme süreci, imparatorluğun devlet, hukuk ve din anlayışının nasıl şekillendiği meseleleri ele alınacaktır. Örfi hukukla birlikte şeri hukuk ve irfan geleneğini temsil eden tasavvufi çevrelerin İmparatorluğun resmi ideolojisinin oluşumundaki etkileri üzerinde durulacaktır. |
5 | Balkanlar ve Kafkasya’dan Anadolu’ya Göçler | Osmanlı’nın toprak kayıpları ile başlayan Anadolu’ya yönelik göçler Türkiye Cumhuriyeti kurulduktan sonra da devam etmiştir. Anadolu’ya göçlerin gerçekleştiği coğrafyalar arasında Balkanlar ve Kafkasya’nın ayrı bir yeri bulunmaktadır. Siyasi, sosyal, ekonomik ve etnik açıdan pek çok yönü bulunan göçler incelenerek Türkiye tarihi daha iyi anlaşılacaktır. |
6 | Erken Modern Dönem’den Yakınçağ’a Osmanlı Siyaset Düşüncesi | Osmanlı Devleti'nde yönetim ve siyaset anlayışının tarihi temelleri; resmi ideolojinin oluşum süreci ve niteliği; bu süreçte dinin rolü; devlet ve toplum düzeninde meydana gelen değişme ve dönüşümlerin siyasi düşünceye yansımaları. |
7 | İslamiyet Öncesi Türkistan Tarihi | Büyük Hun Devleti, Göktürk Devleti ve Uygurların siyasi, sosyal ve ekonomik tarihleri incelenmektedir. Türklerin Orta Asya’dan Anadolu’ya ve Balkanlara uzanan tarihleri değerlendirilecektir. |
8 | Atatürk İnkılapları ve Modernleşme | Kurtuluş Savaşı; Lozan Antlaşması; Cumhuriyetin ilanı; saltanatın ve halifeliğin kaldırılması; Atatürk devrimleri; milli ekonominin kurulması; II. Dünya Savaşı, öncesi ve sonrası; 1960 sonrası Türkiye Cumhuriyeti. |
9 | Atatürk Dönemi Türk Dış Politikası | Kurtuluş Savaşından başlamak üzere Atatürk Dönemi Türk dış politikası değerlendirilecektir.Atatürk Döneminde izlenen dış politikanın temel ilkeleri ders kapsamında incelenecektir. Bunun yanı sıra yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti’nin ekonomik, toplumsal ve kültürel alanlarda gerçekleştirdiği köklü değişiklikler ve Atatürk’ün uygulamaya koyduğu inkılâpların dış politikaya etkileri tartışılacaktır. |
10 | Türk Modernleşmesi | Modernleşme süreciyle ilgili kavramlar, Osmanlı modernleşmesinden başlamak üzere Türk Modernleşme süreci ve Türk İnkılâbının bu süreçteki yeri anlatılacaktır. Ayrıca bu ders kapsamında Türk modernleşmesi ile çeşitli Avrupa ve Asya ülkelerinin modernleşme süreçlerindeki benzerlikler ve farklılıklar tartışılacaktır. |
11 | 16. ve 17. Yüzyıllarda Osmanlı Sosyal ve Ekonomik Tarihinin Kaynakları | Bu derste Osmanlı 16. ve 17. yüzyıl Osmanlı sosyal, ekonomik ve maliye tarihinin temel kaynakları (Tahrir Defterleri, Avarızhane Defterleri, Cizye Defterleri, Ruznamçe/Bütçe Defterleri, Gümrük Defterleri, Tımar ve Zeamet Tevcih Defterleri, Mühimme Defterleri, Vakıf Muhasebe Defterleri, Ahkâm Defterleri, Fetva Mecmuaları vb) tanıtılacak ve bu defterler kullanılarak bilimsel ve etik kurallara bağlı kalarak yeni bilgi üretme çalışmaları yapılacaktır. |
12 | Luvice | Luvice, Anadolu’nun yerli halklarından birisi olan Luvilerin dilidir. Hint-Avrupa kökenli bir dil olan Luvice, Hitit İmparatorluğu devrinde Anadolu’da yaygın olarak kullanılmıştır. Bu ders kapsamında, Anadolu’daki ölü diller hakkında detaylı bilgiler verilerek Luvicenin gramer özellikleri ve dil yapısını anlatılacaktır. |
13 | Safeviler Dönemi Tarihi | Bu derste Safevîlerin tarih sahnesine çıkmaları, kurdukları Erdebili Tekkesi’nin nasıl zamanla siyasallaşarak bir devlete dönüştüğü üzerinde durulacaktır. Safevîlerin merkezi bir devlete dönüşmeleri ve Şiîleşmelerinin gerek İran tarihi gerekse başta Osmanlı coğrafyası olmak üzere bölge üzerindeki etkileri ele alınacaktır. |
14 | Osmanlı Modernleşme Sürecinde Din ve Siyaset | Bu derste Osmanlı İmparatorluğu’nu modernleşmeye zorlayan dâhili ve harici etmenler ele alınacaktır. Özellikle modernleşme ve sekülerleşme sürecinin geleneksel din, dini müesseseler ve zümreler üzerindeki etkileri üzerinde durulacaktır. Modernleşme sürecinde din-siyaset ilişkileri üzerinde durulacaktır. |
15 | Venizelos Dönemi Türk-Yunan İlişkileri | Bu derste Venizelos’un Gudi Darbesi sonrası iktidara gelişinden itibaren Megali İdea çerçevesinde Osmanlı’ya karşı topraklarını genişletme politikası ele alınacaktır. Batı Anadolu’ya Yunan askerlerinin çıkarılmasından 1 yıl sonra Venizelos’un iktidardan düşmesi ve savaşın sonunda ülkesine kurtarıcı olarak geri dönmesine değinilecektir. Özellikle 1930’da Türk-Yunan ilişkilerinin iyileşmesi ve karşılıklı gerçekleştirilen ziyaretlere yer verilecektir. |
16 | Osmanlı Modernleşmesi ve Anayasal Gelişmeler | Dersin kapsamında, dünyada ortaya çıkan anayasal yönetimler ve gelişmeler, bu gelişmelerin Osmanlı anayasal düşüncelerine etkisi ve değeri ele alınacaktır. Bu çerçevede Sened-i İttifak`tan başlayarak Tanzimât ve Islahat Fermânları'ndan bahisle, 1876 Kanun-ı Esasîsi ve bu ilk Türk anayasasında yapılan 1909 değişikliklerinin hazırlanması, yazımı, içeriği, toplumun bu anayasalarla ilişkisi, anayasaların dili, bu anayasalarda yapılan değişikliklerin sebepleri üzerinde durulacaktır. |
17 | Türkistan Kültür Hayatı | Türkistan coğrafyasında yaşam koşulları ve Türk halklarının bu koşullarda ürettikleri somut ve soyut kültürel öğeler: devlet geleneği, dili ve töresi, yeme-içme alışkanlıkları, giyim tarzları ve genel Türk sosyal hayatı ele alınmaktadır. |
18 | Cumhuriyet Döneminde Türkiye’de Ekonomi | Bu derste modern dönem Osmanlı’nın iktisadî sisteminin anlaşılarak ve bu sistemin sonrasında oluşan devamlılık gözetilerek; Cumhuriyet döneminde tek parti iktidarının nihayetine kadar ele alınacak dönemin ekonomik politikaları tahlil ve tetkik edilecektir. Mütareke dönemi ve TBMM’nin ekonomi politikaları sırasıyla ele alınacak ve Demokrat Parti’nin iktidara geldiği döneme kadar geçen süre içerisinde bankacılık, tarım, ulaştırma ve sanayi başlıkları altında ekonomik şart ve uygulamaların değerlendirmesi yapılacak, iktisat ve sanayi planlamalarının hedefledikleri ve ulaştıkları çerçevesinde ekonomik hareketlerin tüm yönleriyle anlaşılması sağlanacaktır. |
19 | Milli Mücadelenin Tarihi Kaynakları | Milli Mücadele Tarihinin metodolojisi verilecek; kaynakları sınıflandırılarak sıralanacaktır. Ders kapsamında söz konusu kaynakların iç ve dış tenkidi yapılacak, hangi kaynağın hangi arşiv veya kütüphanede olduğu çeşitli örneklerle incelenecektir. |